Meer kenniswerkers in onze arbeidersstad

Het beeld van Schiedam als arbeidersstad kantelt in rap tempo. Waar de stad decennialang leunde op zware industrie en havens, rukt de kenniseconomie op. 

Recente cijfers van Schiedam in Cijfers laten er geen misverstand over bestaan: In slechts één jaar tijd, van 2023 naar 2024, groeide het aantal vestigingen in de zakelijke dienstverlening en ICT in de stad met maar liefst 110 bedrijven. De sector 'Advisering en onderzoek' alleen al zag een toename van 880 naar 900 vestigingen [5].

Opkomst van de 'Third Place'

Deze nieuwe generatie ondernemers (consultants, copywriters, designers) heeft geen behoefte aan een groot kantoor op een industrieterrein langs de A20. Ze zoeken een flexibele plek met goede koffie, snelle wifi en gelijkgestemden, midden in de stad. Ze zoeken een zogenaamde 'Third Place': Niet thuis en niet het hoofdkantoor maar een inspirerende tussenruimte.

"Schiedam kende tot voor kort nog betrekkelijk weinig van dit soort plekken in het oude centrum," stelde de initiatiefnemer van Room In, een flexwerkconcept aan de Korte Dam [12]. 

De opening van nieuwe hubs zoals The Still in het distilleerdersdistrict of centrum markeert een kentering. Ze vullen het gat dat ontstaat doordat Schiedammers niet langer voor elke werkdag naar Rotterdam willen uitwijken, waar de huren aanzienlijk hoger liggen.

Cijfers bevestigen de druk op de ketel

De run op werkplekken wordt versterkt door de enorme inhaalslag die de binnenstad heeft gemaakt. Drie statistieken onderbouwen waarom de markt nu zo krap is:

1. Explosieve daling leegstand: Stond in 2013 nog 40% van de panden in de binnenstad leeg, inmiddels is dit percentage gedaald naar 11,5% [6]. Een succes voor de leefbaarheid, maar het betekent ook dat er nauwelijks nog 'vergeten pandjes' zijn die zzp'ers goedkoop kunnen huren. De transformatie naar wonen heeft de voorraad bedrijfsruimte ingeperkt.

2. Sectorale groei: De zakelijke dienstverlening in Schiedam zit structureel in de lift. Terwijl landelijk de omzet in deze sector met ruim 6% groeide in het tweede kwartaal van 2024 [3], vertaalt dit zich lokaal in honderden nieuwe inschrijvingen bij de KvK.

3. Kwaliteitseis: Uit NVM-rapportages blijkt dat 78% van de kantooropname in de regio inmiddels neerkomt op panden met energielabel C of hoger [8]. Oude, tochtige bovenverdiepingen in de Hoogstraat voldoen niet meer. De moderne (flex)werker eist duurzaamheid en comfort, wat grote investeringen vraagt van pandeigenaren.

Overloop uit Rotterdam

Daarnaast profiteert Schiedam van het 'waterbedeffect' van buurstad Rotterdam. Nu kantoorruimte daar schaarser en duurder wordt, herontdekken ondernemers de charme en betaalbaarheid van Schiedam. Bewoners geven aan dat de lagere woonlasten in Schiedam hen de financiële ruimte geven om te investeren in een professionele werkplek buiten de deur [4].

Met de komst van nieuwe coworking spaces lijkt de jeneverstad eindelijk het antwoord te hebben gevonden op de vraag van de moderne professional: Werken in een historische omgeving, met de faciliteiten van nu. De uitdaging voor de gemeente en vastgoedsector is nu om deze groei te faciliteren en te voorkomen dat Schiedam slachtoffer wordt van zijn eigen succes door een gebrek aan ruimte.